Runderen

Runderen in de vlees- en melkindustrie krijgen te maken met heel wat problemen. Hun leven is vaak van korte duur en de dieren worden uitgebuit.

In Nederland bestaat de veestapel uit bijna 4 miljoen runderen, waarvan 2,5 miljoen melkkoeien. In België gaat het om 2,3 miljoen runderen, waarvan ongeveer een half miljoen melkkoeien. (1) (2) (3)

Zo’n 900.000 runderen worden jaarlijks geslacht in België, waarvan 360.000 nog maar kalveren zijn. In Nederland gaat het over meer dan 2 miljoen runderen en meer dan 1,5 miljoen kalfjes! (4) (5)

Natuurlijk gedrag

In natuurlijke omstandigheden leven koeien in grote sociale groepen, kuddes waarbinnen een hiërarchie heerst. Ze spenderen hun dag voornamelijk met grazen, herkauwen en slapen. In de zuivelindustrie daarentegen leven ze vaak in isolement en in kleine ruimtes, waardoor ze geen natuurlijk gedrag kunnen stellen. 

Intelligentie & sociale interactie 

Koeien beschikken over een uitgebreid cognitief vermogen. Ze kunnen zeer snel verschillende taken aanleren en beschikken over een langetermijngeheugen. Zo onderscheiden koeien makkelijk hun soortgenoten uit de kudde, herkennen ze mensen die hun slecht behandeld hebben en kunnen ze leren hoe ze eten krijgen door op een paneel te duwen. Ze vertonen zelfs een emotionele reactie bij het oplossen van een probleem.

Emoties

Koeien zijn intelligente en gevoelige dieren met een breed spectrum aan emoties. Onderzoekers observeerden 20 verschillende gedragingen bij koeien in de industrie, waar bepaalde gevoelens aan gekoppeld kunnen worden. De dieren kunnen zich o.a. tevreden, kalm, sociaal, speels, nieuwsgierig, ongemakkelijk, verveeld, bang, gefrustreerd, gestresseerd en prikkelbaar voelen.

Koeien uiten hun emoties met verschillende gedragingen en geluiden. Ze spelen met elkaar en hoe vrijer ze zijn, hoe vaker ze spelen. Ze houden van het gezelschap van andere dieren, wassen elkaar en grazen in elkaars buurt. Uiteraard kunnen koeien ook stress ervaren en symptomen van een depressie vertonen. Kalfjes in de industrie, die weggehaald werden van hun moeder en/of werden onthoornd, oordelen heel wat pessimistischer over bepaalde situaties dan andere kalfjes. (6)

In de industrie

Welzijnsproblemen

Melkkoeien moeten meer melk geven dan goed voor hun is. De dieren betalen hiervoor met hun gezondheid en hun leven. Op slechts enkele jaren tijd vermindert de vruchtbaarheid van een melkkoe, gaat haar uiergezondheid achteruit en is de kans groot dat ze kreupel loopt. Voor de veehouder betekent dit dat de koe niet langer de maximale winst oplevert. Om die reden wordt jaarlijks 30% van de Vlaamse melkkoeienstapel ‘opgeruimd’ en vervangen door nieuwe koeien. Gemiddeld is een Vlaamse melkkoe 5,5 jaar oud wanneer ze in het slachthuis belandt. Van nature kan een koe 20 jaar oud worden.

In veel melkveebedrijven is de stalbezetting (te) hoog, de concurrentie tussen dieren is hier groot. Het leidt tot chronische stress-situaties, vooral bij zwakkere dieren. Deze laatste vrezen confrontatie en krijgen vaak slechts de restjes van het voer. Dit resulteert in een lagere weerstand bij de koeien, wat hen vatbaarder maakt voor diverse gezondheidsproblemen. (6)

Vleesrunderen worden gehouden voor hun vlees. In België kennen we o.a. het Belgische Witblauw ras en in Nederland Verbeterd Roodbont. De lichaamsbouw van deze rassen is zo onnatuurlijk, dat ze kunstmatig bevrucht moeten worden en met een keizersnede moeten bevallen. Een keizersnede zorgt voor meer pijn en meer complicaties. Bijna één op de acht kalfjes sterft, vaak vanwege diarree-problemen maar ook vanwege diverse genetische aandoeningen. (7) (8) (9) 

Regelgeving

Kalveren tot 8 weken oud worden gehouden in eenlingboxen. De breedte van zo’n box moet overeenstemmen met de hoogte van het kalf en de hoogte moet iets hoger zijn. Kalfjes moeten elkaar wel kunnen zien en aanraken. Na 8 weken moeten ze in een (gezamenlijke) stal gehouden worden. De minimale oppervlakte per kalf is afhankelijk van het gewicht, een kalf dat 220 kg of meer weegt, krijgt 1,8 m² per kalf. 

In een stal moet er voldoende licht aanwezig. Dit is echter zeer beperkt: in een stal met vleeskalveren moet de hoeveelheid lichtdoorlatend materiaal minimaal 2% van de vloeroppervlakte beslaan, voor andere kalveren is het minimaal 5%. Kalfjes mogen onthoornd worden in aanwezigheid van een dierenarts. Tot een leeftijd van 2 maanden wordt dit gedaan met een elektrische of heteluchtmethode, vanaf 6 maanden met een draadzaag. (10)

Biologisch is niet beter

Ongeveer 3.000 melkkoeien worden gehouden in biologische productiesystemen. In biologische bedrijven zijn de wettelijke voorschriften strenger. Zo mogen ze enkel biologisch voer krijgen, moet elke koe minimaal 6 m² stalling hebben en moeten ze verplicht weidegang krijgen. Om de melkproductie op gang te houden moeten ook bio-koeien herhaaldelijk geïnsemineerd worden en bevallen. De kalfjes moeten tot 3 maanden na de geboorte gevoederd worden met melk van de moederkoe, maar er is geen verplichting om kalf en koe bij elkaar te laten. Er worden nog steeds onthoorningen uitgevoerd, uierontstekingen komen frequent voor en eens de biokoe minder productief wordt belandt ze net als alle andere koeien in het slachthuis. (6)

Lees meer over het leven van melkkoeien in onze uitgebreide campagne, Uitgemolken.

Wat kan jij doen?

  • Koop geen melk en melkproducten zoals room, kaas of boter.
  • Koop geen producten waar melk in verwerkt is.
  • Koop geen rundsvlees of ander vlees.
  • Eet plantaardig met Try Vegan of de VeganChallenge.
  • Word activist en zet je in voor runderen en andere dieren.

Eenmalige donatie

Steun onze campagnes tegen de dierindustrie.

Ander bedrag: €